Cb49329c5a

Werk bij Defensie door de Participatiewet

Als overheidsorganisatie en grote werkgever in de regio Eindhoven vond luitenant-kolonel Hans Douwes, Hoofd P&O 13 Ltbrig van de Generaal-Majoor De Ruyter van Steveninckkazerne in Oirschot dat zij niet achter konden blijven in het uitvoeren van het Sociaal Akkoord en startte een pilot om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een plaats te geven in de Defensieorganisatie. Luitenant-kolonel Hans Douwes vertelt hoe de pilot een succes werd.

Auteur:


Hans Douwes

Hans Douwes

Hoofd P&O

Bekijk volledig profiel

“De reden voor ons om te gaan werken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt? Dat zijn er eigenlijk meerdere. Er was uiteraard een directe aanleiding en dat is de invoering van de Participatiewet. De wet heeft echt als een katalysator voor ons gewerkt maar was zeker niet de enige reden.”

Minstens zo belangrijk vindt Hans de rol van Defensie als grote werkgever in de regio Eindhoven. Met 5000 werknemers is de Generaal-Majoor De Ruyter van Steveninckkazerne in Oirschot één van de grootste werkgevers in de regio en als overheidsorganisatie kan de kazerne niet achterblijven: “Je moet je maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen. Als overheidsorganisatie heb je immers een voortrekkersrol en Defensie wil dit graag waarmaken.”

Een bijkomend argument dat niemand aan het begin van de pilot had kunnen voorzien is de positieve invloed die de nieuwe medewerkers uit de Participatiewet hebben op de werkvloer. “Door de komst van deze nieuwe collega’s is de sfeer op die locaties waar ze ingezet worden veranderd. Men voelt een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid. Er heerst nu een sfeer waarbij iedereen wil bijdragen om er voor te zorgen dat de nieuwe medewerkers een plaats krijgen binnen de organisatie. Ik zie dit echt als een enorm positief neveneffect.”

Hier voegt Hans nog een persoonlijke reden aan toe. ”Het idee achter de pilot sprak mij vanaf het begin af aan erg aan. Vanaf het eerste verzoek tot het organiseren van deze pilot heb ik mij gecommitteerd aan het succes ervan. Iedereen kan door verschillende omstandigheden in een moeilijke positie terecht komen en ik wil daar niet aan voorbij gaan. Het geeft me dan ook veel voldoening om deze groep kwetsbare, maar bovenal talentvolle mensen, te kunnen helpen.”

Pilot Participatiewet

De pilot op de Generaal-Majoor De Ruyter van Steveninckkazerne begon met een verzoek van de directeur Directie Personeel & Organisatie (DP&O) van de Koninklijke Landmacht. De vraag was hoe mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt konden worden ingezet op de kazerne. Van daaruit ging het balletje rollen: leidinggevenden in Oirschot werden ingelicht over de Participatiewet, onder andere met de hulp van WSD en de Stichting Locus. Diverse bijeenkomsten werden georganiseerd om met name weerstanden weg te nemen. Aan leidinggevenden werd gevraagd waar zij mogelijkheden voor het invullen van werk zagen en al snel was de eerste plaatsing een feit.

Dat Defensie de pilot voortvarend aangepakt heeft, blijkt uit de tijdslijn. De eerste gesprekken met medewerkers werden gevoerd in november 2014 en de eerste plaatsing was in februari 2015 een feit. Inmiddels werken er 12 mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt op de kazerne. Voor 2016 verwacht Hans dat de kazerne in het totaal 18 man aan het werk heeft. Hiermee zit de kazerne voorlopig ook aan het maximaal te kunnen plaatsen aantal.

De werkzaamheden van de nieuwe collega’s zijn divers, ze worden onder andere ingezet op: logistiek, onderhoud, facilitaire ondersteuning en de functie van chauffeur. Het gaat wel in alle gevallen om burgerfuncties. Militaire functies komen niet in aanmerking voor de pilot. “Voor militaire functies is het fysieke en mentale eisenpakket hoog. Militairen moeten immers vaak onder hoge druk en in moeilijke situaties opereren. Daar horen stevige mentale en fysieke eisen bij.”

Jobcreation

“Toen wij aan de pilot begonnen was mijn verwachting dat er behoorlijk wat weerstand zou zijn binnen de organisatie. Defensie heeft immers de afgelopen tijd flink moeten bezuinigen en veel mensen zijn herplaatst, binnen of buiten Defensie. In een aantal gevallen lopen de herplaatsingstrajecten nog. Bovendien is er destijds vooral bezuinigd op het ondersteunend personeel. Vaak komen mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt op functies terecht die hier in eerste instantie op lijken. Ik had op dit punt meer weerstand verwacht maar die bleek mee te vallen. Het is ons goed gelukt, wij hebben er dan ook veel energie in gestoken, om duidelijk te maken dat de mensen die wij vanuit de Participatiewet aannemen nieuwe functies vervullen.” Bovendien hebben mensen uit de Participatiewet een aantoonbare beperking terwijl dat met boventallige werknemers van Defensie niet het geval is. Mensen uit de Participatiewet komen dus echt uit een andere doelgroep.

De functies die vervuld worden door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt zijn dan ook echt nieuwe functies die door middel van jobcreation tot stand zijn gekomen. Aan leidinggevenden werd gevraagd waar zij mogelijkheden zagen om taken uit bestaande functies te bundelen tot nieuwe functies. “Ik wil twee voorbeelden geven van jobcreation. Om te beginnen onderhoudswerkzaamheden aan de hindernisbaan. Door het gebruik van de hindernisbaan ontstaan geregeld kuilen waardoor blessures kunnen ontstaan. Sportinstructeurs waren wekelijks bezig, naast het geven van sportlessen, met het onderhoud van de hindernisbaan. Nu wordt het onderhoud van de hindernisbaan uitgevoerd door iemand uit de Participatiewet. Hierdoor scheppen wij passend en zinvol werk en krijgt de sportinstructeur meer tijd voor zijn kerntaak, het geven van sportlessen.”

“Een ander voorbeeld is het creëren van een extra chauffeursfunctie. Het specialistisch onderhoud van onze Scania’s is uitbesteed aan garagebedrijven buiten de kazerne. In het verleden werd de Scania door de monteur weggebracht naar het externe garagebedrijf. Hierdoor verloren we sleuteluren in het preventief onderhoud dat we normaliter op de kazerne uitvoeren. Nu worden de Scania’s weggebracht door een medewerker die we middels de Participatiewet hebben aangenomen waardoor de monteur zich weer kan focussen op zijn kerntaak.”

Winstpunten

“Als ik terugkijk dan ligt een belangrijke reden voor het succes van de pilot bij het feit dat wij leidinggevenden in de lead hebben gelaten. Na diverse bijeenkomsten en uitleg over de Participatiewet was het aan hen om met voorstellen te komen waar zij nieuwe mensen uit deze doelgroep kunnen inzetten. P&O heeft een puur faciliterende rol en zorgt dat de voorwaarden op orde zijn en het proces goed verloopt. WSD, en dan met name Mariska van den Berg en consulent Joep van der Hilst hebben ons hierbij uitstekend met hun expertise ondersteund,” vertelt Hans.

Ook is het van groot belang dat de leidinggevende vertrouwen heeft in de pilot, de gecreëerde functie en de medewerker. “Wij hebben daarom iedere keer opnieuw benadrukt dat een sollicitatiegesprek met een kandidaat onder de Participatiewet een gewoon sollicitatiegesprek is. Er moet een passende functie zijn en de leidinggevende moet er vertrouwen in hebben dat de kandidaat de functie goed uit kan voeren. Dat betekent overigens ook dat een beperking bespreekbaar moet zijn. De leidinggevende moet zich immers een goed beeld kunnen vormen over wat wel en niet kan. Tenslotte committeert een leidinggevende zich aan het succes van het samenwerkingsverband.”

Succes

Hans kijkt met een goed gevoel terug op de pilot. Met 12 man aan het werk op de kazerne is de pilot een succes. Zo’n succes zelfs dat op dit moment alle regionale personeelsdiensten van de Koninklijke Landmacht worden geïnformeerd zodat elke personeelsdienst in zijn regio het werken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt zelfstandig kan invoeren. Na de zomer volgt dan een uitrol per locactie over heel Nederland. Het uiteindelijke doel is dat Defensie een significante bijdrage levert aan de realisatie van het Sociaal Akkoord. Hiermee maakt Defensie haar rol van voortrekker ruim waar.

Auteur:


Hans Douwes

Hans Douwes

Hoofd P&O

Luitenant-kolonel Hans Douwes is Hoofd P&O 13 Ltbrig. Hij begon... Bekijk volledig profiel

Reacties (4)

Hub Rutijna

Hoi Hans,
ook al ben ik een tijdje weg bij de club maar het doet goed om dit te lezen!
Succes verder,
Hub.

Jan Troost

Beste heer Douwes,

Boeiende blog waar ik heel benieuwd naar ben hoe de financiering is geregeld. Zij dit allemaal mensen met een beperking die niet meer dan het minimum loon kunnen verdienen. Zitten er ook hogeropgeleide onder die een gewoon salaris verdienen? Als oud voorzitter van de CG-Raad ben en werkzoekende ben ik heel benieuwd naar jullie beleid.

Niels van der Graaf

Beste meneer Douwes,

Leuk om te lezen dat het pilot zou goed uit heeft gepakt! Normaliter zou je denken dat het weerstand zou opleveren bij de huidige en voormalige werknemers. Gezien het volgende geciteerde komen toch vragen bij me op:

"Defensie heeft immers de afgelopen tijd flink moeten bezuinigen en veel mensen zijn herplaatst, binnen of buiten Defensie. In een aantal gevallen lopen de herplaatsingstrajecten nog. Bovendien is er destijds vooral bezuinigd op het ondersteunend personeel."

Waar heeft Defensie op moeten bezuinigen naast het ondersteunend personeel?
Zijn mensen ontslagen/zijn contracten niet verlengd vanwege de Participatiewet?
Waar zijn medewerkers naar toe verplaatst nu mensen uit de doelgroep ondersteunende taken hebben overgenomen?
Is dit pilot toereikend voor andere overheidsinstellingen zoals gemeenten denkt u? Vooral vanwege het feit dat gemeenten kampen met personeelsstops/bevroren personeelsbestanden.

[Deleted User]Niels van der Graaf

Beste Niels,

Hierbij mijn reactie op jouw vragen hierboven. Mijn excuses voor mijn late reactie maar ik ben er even tussen uit geweest in verband met de vakantie.

Defensie heeft inderdaad de afgelopen jaren enorm bezuinigd, de effecten daarvan halen ook vandaag de dag nog regelmatig het nieuws. Tijdens de laatste bezuinigingsronde is er zelfs op een begroting van 7 miljard 1 miljard bezuinigd. Ik kan over de effecten voor de Koninklijke Landmacht (KL) aangeven dat er niet alleen veel materieel is afgestoten maar ook personeel. Zo zijn er bijvoorbeeld twee tankbataljons opgeheven en is het daarbij behorende personeel in herplaatsingstrajecten geplaatst of heeft op eigen kracht een functie elders gevonden. Er is daarnaast ook personeel in de ondersteunende diensten geschrapt. Hier is nogmaals gekeken of we binnen de KL de organisatie nog meer lean en mean konden maken en ook dat is op veel plaatsen gelukt. Kortom er is dus zowel op operationele als ondersteunende capaciteiten bezuinigd.

In het kader van de Participatiewet moet de KL ongeveer 125 arbeidsplaatsen vullen. Dat geldt uiteraard niet voor militaire functies of taken omdat daar hoge fysieke en mentale eisen aan worden gesteld waar mensen uit de Participatiewet niet aan kunnen voldoen. Maar er zijn volop mogelijkheden om ook binnen Defensie personeel te plaatsen in ondersteunende activiteiten. Zoals Dhr Spit zegt “We moeten in sommige gevallen weer toe naar een situatie waar we weer werk maken.“ Dhr Spigt is door de Minister aangesteld als aanjager van de Participatiewet. Ook binnen de KL kan er werk gemaakt worden. Niet om mensen bezig te houden maar echt taken samenvoegen om zo nieuwe functies te maken.

Als voorbeeld, zoals je weet trainen we militair personeel op onze hindernisbaan om militairen onder moeilijke en zware (fysieke) omstandigheden in te kunnen zetten. Deze hindernisbaan in Oirschot wordt intensief gebruikt zodat hij onderhouden moet worden. Anders ontstaan er kuilen en gaten door het vele gebruik. Voorheen moesten de sportinstructeurs het onderhoud zelf doen hetgeen ten koste ging van de capaciteit van beschikbare uren om les te geven. Nu hebben we iemand vanuit de Participatiewet ingezet die zinvol en nuttig werk doet en de sportinstructeur kan zich weer concentreren op zijn kerntaak, het geven van sportlessen.

Het innemen van deze specifieke categorie personeel geeft ook een enorm goed gevoel voor de werkomgeving. Iedereen voelt zich min of meer verantwoordelijk voor het personeel dat geplaatst wordt vanuit de Participatiewet. Dan blijkt hoe leuk het is om anderen, de minder kansrijke in onze samenleving, te helpen en zinvol in te zetten. Met veel voldoening voer ik dan ook als Hfd P&O, samen met de leidinggevende en commandanten van de KL, de Participatiewet uit.

Goed, dit was een korte reactie op je vragen. Indien je nog meer wilt vragen kun je me uiteraard rechtstreeks benaderen.

Met vriendelijke groet,
Hans Douwes

Laatste blogs

26 november 2019

In december 2018 is het participatiebedrijf in Haaren van start gegaan. Het participatiebedrijf, met de naam ‘Participatie Werkt! in Haaren’...

Participatiewet
Gemeenten

Suheyla Yalcin

Suheyla Yalcin

Trajectconsulent/Yalla!Coach

07 juni 2019

Op 1 januari 2021 wordt de nieuwe inburgeringswet ingevoerd. Gemeenten krijgen de regie over inburgering en begeleiden nieuwkomers zodat ze...

Gemeenten
Werkgevers
Inburgeren
Vergunninghouders

Dorette Kipperman

Dorette Kipperman

Trainer/Coach en docent Nederlandse taal

18 september 2018

Mensen die werken hebben duidelijk een betere gezondheid, zowel fysiek als psychisch. Werk draagt bovendien aantoonbaar bij aan geluk. In...

Participatiewet
Gemeenten

Arco Diepeveen

Arco Diepeveen

Projectleider
Renate Reijmers

Renate Reijmers

Organisatieadviseur